Tìm việc ở Nhật-Thư dự tuyển (cover letter) và sơ yếu lý lịch nghề nghiệp

Tìm việc ở Nhật-Thư dự tuyển (cover letter) và sơ yếu lý lịch nghề nghiệp (CV)

Để nộp đơn cho một công việc ở Nhật, hãy chuẩn bị cho bạn một bản CV/resume và cover letter tốt. Sau đây là một vài hướng dẫn sơ lược về 2 văn bản này.

Hồ sơ tìm việc

Điều trước tiên khi nộp đơn vào một công ty ở Nhật là tìm hiểu đặc điểm của doanh nghiệp đó và ban quản trị là người Mỹ, châu Âu hay người Nhật để định dạng các tài liệu trong hồ sơ tìm việc cho phù hợp.

Sơ yếu lý lịch nghề nghiệp (CV/resume) kiểu Nhật

Nếu có thể, hồ sơ nộp vào các công ty Nhật nên có một resume kiểu Nhật (tiếng Nhật gọi là rirekisho). Thông thường một rirekisho gồm 2 trang:

Trang 1

  • Tên và thông tin liên lạc bao gồm cả email
  • Tuổi, giới tính, quốc tịch
  • Tóm tắt bằng cấp, năng lực (ít hơn 3 dòng)
  • Các chương trình đào tạo học thuật đã tham gia theo trình tự thời gian từ khóa học gần nhất, bao gồm số năm học, tên trường đào tạo, bằng cấp đạt được.

Trang 2

  • Kinh nghiệm làm việc cũng theo trình tự thời gian từ mục gần nhất, bao gồm các kỹ năng trong công việc đã/đang làm, chức danh và vị trí, tên công ty, thời gian làm việc.
  • Sở thích hoặc hoạt động khác liên quan tới công việc
  • Tham khảo (tùy ý). Bạn có thể viết đơn giản “Người tham khảo: sẽ cung cấp theo yêu cầu”. Nếu bạn muốn liệt kê danh sách người tham khảo thì hãy đảm bảo họ phù hợp với vị trí mà bạn đang nộp hồ sơ, họ đã biết bạn lâu hơn 2 năm và thông tin liên lạc của họ là mới nhất.

Trước khi nộp đơn, hãy dán thêm một tấm hình theo kích cỡ hộ chiếu vào trang 1 và ghim tất cả văn bản bằng kẹp giấy cho gọn gàng.

Một số người nước ngoài (nhất là người Mỹ) thường làm dày resume bằng những thông tin thừa thãi như cố gắng liệt kê càng nhiều bằng cấp, khả năng càng tốt (thậm chí là thổi phồng một số mục). Tuy nhiên, bạn nên trung thực trong resume kiểu Nhật. Hãy thận trong nếu bạn băn khoăn có nên đưa vào resume một bằng cấp nào đó không vì sự dối trá có thể khiến bạn phải trả giá trong buổi phỏng vấn.

 Thư dự tuyển (cover letter) kiểu Nhật

Một cover letter theo phong cách Nhật Bản có độ dài không quá một trang, dùng để tóm tắt công việc trong quá khứ và mục tiêu tương lai. Cover letter phải thể hiện được những kỹ năng của bạn và những ý tưởng có giá trị với công ty trong tương lai. Bạn cũng có thể nêu nguyện vọng cam kết lâu dài với công ty vì văn hóa kinh doanh Nhật đề cao sự trung thành trong doanh nghiệp. Bạn cũng nên nhờ người dịch sang tiếng Nhật cả rirekisho lẫn cover letter của bạn.

Các mẫu rirekisho thường có sẵn ở nhiều cửa hàng tiện lợi và hầu hết nhà sách tại Nhật. Và hiện nay việc các công ty chấp nhận các mẫu resume/CV/rirekisho trên mạng cũng khá phổ biến.

 

Tìm việc ở Nhật-Phỏng vấn

Tìm việc ở Nhật-Phỏng vấn

Khi một công ty Nhật chú ý đến một ứng viên, họ sẽ đề nghị ứng viên tham gia phỏng vấn. Các cuộc phỏng vấn sẽ có đặc điểm và bối cảnh khác nhau: phỏng vấn một-một trong văn phòng hoặc hội thảo video với cả ban phỏng vấn. Hãy duy trì phong thái của bạn và chuẩn bị thật tốt để thích ứng với các tình huống khác thường.

Các ứng viên nên đến theo đúng thời gian đã định cho buổi phỏng vấn của họ, không nên đến sớm và trong bất cứ tình huống nào cũng đừng đến trễ. Trang phục phỏng vấn luôn luôn là trang phục kinh doanh trang trọng: vest tối màu với nam và váy/vest với nữ. Nam giới nên cạo râu, cắt tóc sạch sẽ và không nên đeo khuyên tai. Việc đeo trang sức trên mặt cũng là điều không được chấp nhận với cả nam và nữ, và nếu bạn có xăm mình thì không nên để lộ những hình ảnh đó.

Hãy lắng nghe các câu hỏi phỏng vấn một cách cẩn thận, đưa ra các câu trả lời ngắn gọn và có độ dài phù hợp. Người Nhật thường không sử dụng tay khi nói chuyện, vì vậy tốt nhất là người được phỏng vấn nên để tay lên bàn hoặc trên đùi, kể cả khi họ đến từ một đất nước mà việc minh họa bằng tay khi nói chuyện là chuyện bình thường (ví dụ như các nước phương Tây). Người Nhật cũng thường tránh tiếp xúc bằng mắt trực tiếp khi giao tiếp, và việc nhìn chăm chú bị xem là bất lịch sự.

Các câu hỏi sẽ khá đa dạng từ những câu liên quan đến công việc tới các câu kỳ quái, vì thỉnh thoảng các nhà phỏng vấn Nhật Bản sẽ dùng các câu hỏi bất lịch sự hoặc kỳ lạ để thử phản ứng khi bị căng thẳng của ứng viên và họ thường muốn khai thác thông tin về gia đình ứng viên. Bạn nên lịch sự từ chối trả lời các câu hỏi mà bạn cảm thấy bị xúc phạm.

Hãy chuẩn bị tốt để sẵn sàng thảo luận với khả năng ngôn ngữ lưu loạt và kiến thức về văn hóa Nhật. Các chủ doanh nghiệp thường dùng những yếu tố này để xác định xem bạn có khả năng hòa nhập với đồng nghiệp Nhật hay không.

Hầu hết các vị trí thường được phỏng vấn nhiều hơn một lần, vì vậy đừng ngạc nhiên nếu bạn trải qua một vài cuộc phỏng vấn trước khi nhận thư mời nhận việc hoặc thư từ chối.

Lưu ý về thư mời nhận việc (job offer)

Những ai may mắn nhận được thư mời nhận việc tại Nhật sẽ thấy lương của họ được nêu ra theo dạng khoảng lương chứ không phải một con số chính xác. Hãy tham khảo khoảng lương này để ra quyết định vì việc đòi hỏi một con số chính xác trong giai đoạn nhận việc là một sự thô lỗ ở xứ sở mặt trời mọc. Nếu bạn nhận vị trí đó, các phúc lợi và mức lương cụ thể sẽ được nêu trong hợp đồng lao động chính thức.

 

 

 

Cơ hội làm dịch thuật viên và sáng tạo nội dung ở Nhật

Cùng với giảng dạy tiếng Anh, dịch thuật và viết nội dung tiếng Anh là những công việc có nhiều cơ hội tuyển dụng nhất cho người nước ngoài có vốn tiếng Anh tốt tại Nhật.

Tìm việc làm tiếng Nhật tại Việt Nam
https://www.careerlink.vn/viec-lam/bien-phien-dich-tieng-nhat/154

Dịch thuật là một công việc chuyển tiếp từ nghề dạy tiếng Anh và cũng đòi hỏi bạn có các kỹ năng nói, đọc, viết tiếng Anh hoàn hảo như người bản xứ. Đây là năng lực được nhiều nhà tuyển dụng Nhật săn đón. Và nếu bạn bập bẹ được vài câu chào tiếng Nhật thì bạn sẽ “bị” bắt dịch cho bạn bè hay trong công việc. Một số người đã tận dụng điều này để làm dịch thuật bán thời gian hoặc toàn thời gian.

Trước tình hình nhiều công ty Nhật muốn nâng cao sức cạnh tranh trên thị trường toàn cầu, các dịch vụ dịch thuật đang thu hút thêm nhiều người mới. Nghề dịch thuật sẽ mở ra vô số cơ hội tốt cho bạn gặp gỡ mọi người, trong đó có những nhân vật quan trọng như các chủ tịch công ty, quan chức chính phủ, vấn đề là bạn có đủ giỏi đế được trả lương tốt hơn và đón nhận thêm cơ hội gặp gỡ nhiều người hay không.

Nhu cầu dịch tiếng Anh luôn cao vì sau gần mười năm học tiếng Anh trong hệ thống giáo dục theo lối từ chương của Nhật, học sinh hầu như không nhớ được gì ngoài một số từ vựng cơ bản. Bạn có thể dễ dàng tìm được công việc này ở các thành phố lớn so với những nơi khác, và sự cạnh tranh ở đó cũng cao hơn.

Nội dung dịch sẽ bao gồm bất cứ thứ gì, từ kiểm tra giấy tờ tiếng Anh đến dịch song song-phiên dịch cùng lúc với người nói với độ chính xác cao.

Một công việc phiên dịch Anh – Nhật ở các trình độ thấp hơn có thể khiến bạn bỏ lỡ một nửa nội dung vì người nói tiếng Anh chỉ lẩm bẩm một số từ. Điều này nghe có vẻ đáng sợ nhưng đừng lo lắng vì vốn tiếng Nhật hạn chế của bạn sẽ luôn luôn tốt hơn tiếng Anh của một người Nhật bình thường. Thậm chí nếu bạn không chính xác hoàn toàn, với tư cách là phiên dịch viên giỏi nhất trong phòng, vai trò thu hẹp khoảng cách ngôn ngữ của bạn vẫn được đánh giá rất cao.

Nghề nghiệp thứ hai là sáng tạo nội dung liên quan đến việc chia sẻ văn hóa Nhật bằng tiếng Anh hoặc Nhật.
Công việc này đòi hỏi bạn phải có một số kinh nghiệm viết, báo cáo, hoặc chụp ảnh. Các chủ đề mà bạn có thể viết rất đa dạng, từ thời trang tới ẩm thực, lịch sử tới văn hóa nhạc trẻ, các điểm du lịch tới âm nhạc, các chủ đề cần khám phá và chia sẻ… cùng nhiều cảm hứng vô tận khác.
Bạn cần có bí quyết và chút may mắn để bắt đầu một hợp đồng viết về Nhật Bản cho một website hay tạp chí tại Nhật. Nếu bạn đam mê công việc này thì đây là một cách tuyệt vời để bạn hiểu về nước Nhật nhiều hơn vì bạn sẽ chia sẻ những gì mình đã biết. Thậm chí bạn có thể tưởng tượng với khả năng và vận may của mình, một ngày nào đó mình sẽ trở thành cộng tác viên của GaijinPot.
Một số người nước ngoài đã tắm mình trong văn hóa Nhật đủ lâu đến mức trở thành các giáo sư chuyên giảng dạy về một hoặc nhiều khía cạnh văn hóa Nhật khắp các trường đại học bản địa và quốc tế.

Trên đây là bài viết giới thiệu 2 nghề nghiệp nóng trên thị trường việc làm cho người nước ngoài của một trong những dịch vụ việc làm trực tuyến hàng đầu nước Nhật, GaijinPot. Phân khúc việc làm này có thể đã có nhiều thay đổi kể từ bài viết trên (đăng ngày 18-10-2012). Bạn hãy tìm hiểu thêm để nắm bắt những thông tin mới nhất trước khi quyết định đến Nhật.

Dù lựa chọn của bạn là gì thì chỉ cần bạn chịu khó làm việc, tích cực cải thiện tiếng Nhật và mở rộng mạng lưới quan hệ tại Nhật, chắc chắn bạn sẽ có được những cơ hội tốt hơn trong các lĩnh vực trên hoặc những nghề nghiệp hoàn toàn mới khác cần đến vốn tiếng Anh của bạn.

Hội thảo về hợp tác đào tạo lao động Việt Nam-Nhật Bản

Các chính sách và biện pháp quản lý lao động cũng như thực tập sinh Việt Nam ở nước ngoài đã được giới thiệu tại buổi hội thảo ở Tokyo nhằm nâng cao hiệu quả của chương trình hợp tác Việt Nam-Nhật Bản trong đào tạo lao động kể từ năm 1992.

Hội thảo diễn ra vào ngày 15 tháng 4 với sự tham dự của 20 công ty xuất khẩu lao động Việt Nam và 120 công ty sử dụng lao động của Nhật Bản. Sự kiện này được phối hợp tổ chức bởi Bộ lao động, thương binh và xã hội (Bộ LĐTBXH), Đại sứ quán Việt Nam và Tổ chức Đào tạo Quốc tế Hợp tác Nhật Bản (JITCO).

Giới thiệu hiệp hội doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam http://jbav.vn/vi/

Phát biểu tại hội thảo, Chủ tịch JITCO Toshio Takano cho biết ông đánh giá cao sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan có liên quan của Việt Nam và Nhật Bản trong việc quản lý xuất khẩu lao động sang Nhật.

Số lượng học viên Việt Nam được cử sang Nhật Bản đã tăng lên nhanh chóng, với số lượng 3.300 học viên Việt Nam trong năm 2007, Takano nói. Ông nói JITCO sẽ cố gắng nhiều hơn để làm gia tăng con số này trong tương lai.

Bộ trưởng Bộ LĐTBXH Nguyễn Thị Kim Ngân cho biết Việt Nam trong hơn 16 năm đã gửi hơn 30.000 lao động sang Nhật Bản để đào tạo kỹ thuật và thực hành trong các lĩnh vực như công nghiệp điện tử, cơ khí, may mặc, chế biến.

Các chương trình  đào tạo và các loại công việc tại Nhật Bản là rất phù hợp cho học viên Việt Nam, Bà Kim Ngân cho biết. Các công nhân đã học được nhiều kỹ năng có giá trị và áp dụng tốt khi họ quay trở về nước. Việt Nam đánh giá cao hiệu quả của các chương trình hợp tác đào tạo và mong muốn thúc đẩy hợp tác trong thời gian tới.

Hội thảo cũng đã tạo cơ hội cho các công ty xuất khẩu lao động Việt Nam và những công ty có sử dụng lao động của Nhật Bản chia sẻ kinh nghiệm của họ và đóng góp ý kiến ​​cho những cải tiến trong môi trường xuất khẩu lao động. Người sử dụng lao động của Nhật Bản khen ngợi sự siêng năng và trí thông minh ham học hỏi của các học viên Việt Nam.

Trước khi hội thảo diễn ra, Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Ngân đã  gặp Bộ trưởng Tư phápKunio Hatoyama và Bộ trưởng Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản là Yoichi Masuzoe sau đó họ cùng nhau tham dự một buổi làm việc với JITCO và thăm các học viên Việt tại Tokyo vào ngày 14 tháng 4.

Bộ trưởng Ngân cũng tham dự một hội thảo về việc gửi học viên Việt Nam đến Nhật Bản do Hiệp hội Nhật Bản đã tổ chức để Phát triển nguồn nhân lực quốc tế của các doanh nghiệp vừa (IMM) tại thành phố Osaka và nhỏ vào ngày 16 tháng Tư.

 

 

Văn hóa, không gian làm việc và phóng cách quản lý của công ty Nhật

Văn hóa coi trọng sự nghiệp
Do văn hóa khuyến khích làm việc, người Nhật thường cho rằng thời gian làm việc sẽ quyết định các cơ hội thăng tiến. Yếu tố này đôi khi còn quan trọng hơn chất lượng công việc, vì vậy những trường hợp làm việc tới 60 giờ mỗi tuần không phải là chuyện lạ, dù nó trái với quy định trong luật lao động ở xứ mặt trời mọc (luật lao động Nhật Bản quy định số giờ làm việc tượng trưng mỗi tuần là 40 giờ, một số trường hợp lên tới 44 giờ nhưng không quá 8 tiếng/ngày). Điều này đã dẫn tới hiện tượng chết vì quá tải công việc (karo-shi) một cách ngẫu nhiên ở một số công nhân bản xứ làm việc tại doanh nghiệp.

Một may mắn cho các công nhân nước ngoài là hiện tượng karo-shi khá hiếm và họ thường không bị áp lực về số giờ làm việc như các đồng nghiệp Nhật Bản.

Không gian làm việc tại Nhật

Bàn làm việc kiểu Nhật được tổ chức dạng mở (obeya seido) cho phép nhóm các bàn theo từng đội công nhân, mỗi đội có 1 đội trưởng chịu trách nhiệm lên kế hoạch công việc mỗi ngày trong cuộc họp buổi sáng (chorei). Một văn phòng Nhật thường có 2 chorei mỗi ngày: một cuộc họp tổng quát do các nhân viên cấp cao dẫn dắt và một cuộc họp nhỏ hơn, chuyên sâu hơn do các đội trưởng dẫn dắt đội mình.

Cấu trúc mở và phong cách quản lý Nhật Bản chú trọng sự hợp tác sẽ khiến nhiều công nhân nước ngoài cảm thấy văn phòng Nhật khá ồn ào.

Một điều quan trọng nữa mà các công nhân nước ngoài trong văn phòng Nhật phải thích ứng là hút thuốc. Theo luật, hút thuốc tại nơi làm việc ở Nhật là bất hợp pháp (ngoại trừ một vài nơi như các cơ sở y tế). Vì vậy, nếu bạn mắc một chứng bệnh có nguy cơ trầm trọng hơn do khói thuốc thì hãy tham khảo chính sách hút thuốc lá tại công ty trước khi đồng ý nhận thư mời làm việc. Và những người nước ngoài thích hút thuốc lá sẽ sớm bị cô lập, trở thành kẻ gây khó chịu trong văn phòng nếu đến làm việc với một chứng bệnh về đường hô hấp và liên tục hút thuốc.

Phong cách quản lý kiểu Nhật
Nguyên tắc chính trong phong cách này là sự hài hòa của nhóm (wa). Thay vì đặt ra các mệnh lệnh và trọng tâm trong công việc, các nhà quản lý Nhật sẽ tập trung nhiều hơn vào việc cung cấp thông tin và các nguồn lực cần thiết để nhân viên vượt trội. Do đó, nền tảng trong các thực hành kinh doanh Nhật Bản là xây dựng sự đồng thuận (nemawashi) để qua đó các ý kiến của công nhân sẽ được thông qua trong nội bộ nhóm trước khi trình lên quản lý cấp cao hay các công ty khác (sự chấp thuận trong nhóm). Sự chấp thuận trong nhóm có nghĩa là các cá nhân sẽ thoát khỏi sự hổ thẹn trước đám đông về lỗi của họ, một tấm lưới an toàn về mặt danh dự cho người Nhật vốn xem những sự hổ thẹn rất nhỏ trước đám đông cũng là một thất bại.